Inteligentna bestia…

Inteligentna bestia…

Jest to jedna z ważniejszych angielskojęzycznych książek, omawiających najszerzej rozumiane zagadnienie psiej inteligencji. Co prawda jest to dzieło krańcowo subiektywne i nie zawsze korzystające z ustaleń zoopsychologii czy nawet fizjologii, ale niewątpliwie przedstawiające obszerny i spójny opis wszystkiego, co z inteligencja psów się wiąże.

Przez subiektywizm książki można czasami zapłonąć świętym oburzeniem, oskarżając autora o postponowanie poszczególnych ras (tak bylo np. gdy fragment z niej, bez szczególnego komentarza, przedstawił “Teleexpress”), ale przyznać trzeba, że jest to książka bardzo ciekawa. Dużą zaletą jest anegdotyczny sposób prowadzenia narracji, częste odwoływanie sie do osobistych a niesprawdzalnych doświadczeń autora, co sprawia, ze jest to pozycja dość popularna, przeznaczona do czytania, a nie studiowania. W przeciwieństwie do wielu pozycji z zakresu etologii psa książka Corena nie wymaga od czytelnika specjalistycznego przygotowania, napisana jest w sposób atrakcyjny prostym, normalnym językiem (brawa dla tłumaczki!) i “dobrze sie czyta”.
Podawanych w niej stwierdzeń nie sposób przyjmować za pewnik – rozważania autora, z zawodu psychologa, o inteligencji językowej psów są tu dobrym przykładem. System zachowań – wrodzonych i wyuczonych – został uznany przez Corena za język, co pozwalało ulokować “inteligencje językową” psów na poziomie niespełna dwuletniego dziecka. Ktokolwiek miał do czynienia z półtorarocznym człowiekiem szybko zrozumie, ze istnieje tu jednak pewna jakościowa różnicą… Ostrzegałbym także przed przyjmowaniem bez zastrzeżeń wielu autorskich uogólnień, wedle której np. dźwięki przedłużone wskazują na intencjonalność, zapowiadają jakieś zachowanie”. Co zatem zapowiadają dźwięki najbardziej przedłużone, zwane wyciem?
Mimo zastrzeżeń zdecydowanie warto tę książkę przeczytać – choćby dla olbrzymiego zapasu spostrzeżeń tyczących codziennego życia psa czy opisu prostych doświadczeń pozwalających samodzielnie zmierzyć poziom “inteligencji” swego psa. Celowo biorę to słowo w cudzysłów, bo – jak sam autor ostrzega – eksperymenty te wymagają wielkiej staranności w wykonaniu i nie sposób przeprowadzić ich przez amatora tak, by być absolutnie pewnym ich wyniku. Ale pewne wyobrażenie o tym, czy obcujemy z geniuszem czy matołem możemy mieć…

Copyright for text by © Adam Janowski
————————————-
Warszawa, Książka i Wiedza 1997, wyd. III – Galaktyka 2014 – z angielskiego przełożyła Grażyna Gasparska, ISBN 83-05-12866-0, tytuł oryginału „The Intelligence of Dogs. Canine Consciousness and Capabilities”, The Free Press, A Division of Macmillan Inc. 1994, str. 301

Dodaj komentarz