KARELSKI PIES NA NIEDŹWIEDZIE w pigułce

KARELSKI PIES NA NIEDŹWIEDZIE w pigułce

Zwinny, mocny pies o żywym wyrazie i czujnie nastawionych uszach – ten umaszczony niczym panda rodzaj szpica pochodzi z Dalekiej Północy i nie jest psem pociągowym, tylko wyśmienitym myśliwym, podobnym do rosyjskiej łajki i bardzo popularnym na całej Syberii. Polowanie na niedźwiedzie nie ma tajemnic dla tego na wpół rosyjskiego, na wpół fińskiego psa.

OPIS
* Robi wrażenie połączenia siły i lekkości
* Elegancka sylwetka
* Przejmujące spojrzenie
* Gęsta, czarno-biała szata
* Zakręcony ogon
* Wysokość w kłębie: 54 do 60 cm u psów, 49 do 55 cm u suk.
* Waga: około 20 do 25 kg
* Przeciętna długość życia: 12 lat

1920:- na podbój Finlandii
Karelia to równinna podmokła kraina z licznymi jeziorami, rozciągająca się na północ od Sankt Petersburga aż do wschodniej Finlandii. Finowie odkryli dla kynologii karelskiego psa na niedźwiedzie (zwanego po fińsku karjalankarhukoira) w początku lat 20. ubiegłego stulecia, kiedy to wielu Rosjan uchodziło przez bolszewikami przez Karelię do Finlandii, zabierając ze sobą swe psy. Zwierzęta te doskonale sprawdzały się w najbardziej poważanych przez Finów łowach – polowaniu na niedźwiedzia.

Piękny i silny
Finowie błyskawicznie odkryli niecodzienne talenty myśliwskie psów emigrantów i rozpoczęli ich planową hodowlę. Niestety wojna radziecko-fińska z 1940 roku i druga wojna światowa spustoszyły Karelię i wybiły żyjące tam psy: dość wspomnieć, że do 1945 roku dożyło raptem około 50 psów na niedźwiedzie. To, że rasa podniosła się z takiego upadku, karelskie psy na niedźwiedzie zawdzięczają swym niecodziennym przymiotom, łączącym urodę z niezwykłym talentem myśliwskim. Psy te uczestniczą w polowaniach nie tylko, jak wskazuje ich nazwa na niedźwiedzie, ale doskonale sprawdzają się w łowach na łosie, renifery, wilki, dziki i rysie. W hodowli psów tej rasy widać wyraźnie dwie równoległe tendencje: cześć hodowców trzyma się ścisłe wzorca rasy i nastawia się bardziej na sukcesy wystawowe swych psów, inna grupa skupia się bardziej na użytkowości psów, pielęgnując ich sprawność fizyczną. Nazwa rasy może wprowadzić w błąd laików, oczekujących raczej potężnego psa mogącego walczyć z niedźwiedziem – tymczasem lekki i zwinny pies sprawdza się na polowaniu na grubego zwierza lepiej niż cięższe, a przez to powolniejsze zwierzęta.

Z krainy zimna
Karelski pies na niedźwiedzie jest dziś dość popularny w całej Europie wschodniej, także i w Polsce, gdzie trafił przede wszystkim do rąk myśliwych, a na wystawach pojawia się dość rzadko. Sporo psów trafiło także do rąk myśliwych niemieckich i szwedzkich, ale najpopularniejszy jest na Białorusi i przede wszystkim w Finlandii i Rosji. Pamiętać trzeba, że jest to typowy wyspecjalizowany szpic myśliwski północnej Europy i przestawianie karjalankarhukoiry do krajów, w których niedźwiedzie można policzyć na palcach jednej ręki i w których obowiązuje surowy zakaz polowania na nie, nie ma najmniejszego sensu.

Oszukany – bajka myśliwska
Fińscy myśliwi odkryli w śniegach barłóg niedźwiedzia, w którym spał on zimowym snem. Nie wchodząc do jaskini, zawołali: ‘Śpij sobie spokojnie, my nic nie chcemy, ot tylko obejrzeć Twoją szubę i popatrzeć na Twoje leże..’ Łatwowierny miś zasnął ponownie, a wtedy myśliwi spuścili ze smyczy psy, które od razu rzuciły się na niedźwiedzia. I choć brunatny olbrzym rozdawał na lewo i prawo razy, to psy wygoniły go z leża wprost pod lufy myśliwych…

CHARAKTER
Jest niezależny i samowolny, i na pewno nie jest psem czekającym na rozkazy. W kontaktach z tym psem niezbędne jest wiele cierpliwości, czasu i… siły.

Plusy
* Wierny
* Nieustraszony
* Bardzo żywy
* Niewiarygodnie inteligentny
* Skłonny do zabaw

Minusy
* Samowolny
* Skłonny do ucieczek
* Trudny w wychowaniu
* Bywa agresywny

Uwaga – potrafi przesadzić nawet dwumetrowe ogrodzenie!

Karelski pies na niedźwiedzie nie jest zwierzęciem tak ucywilizowanym jak powiedzmy husky syberyjski. Oczywiście, jak i on należy do psów Dalekiej Północy, ale ma we krwi znacznie więcej cech dzikiego stworzenia. Jest nieposłuszny, samowolny, dominujący wobec innych psów – najkrócej mówiąc nie jest to prosty, łatwy w kontaktach pies domowy!

Na kupno karelskiego psa na niedźwiedzie zdecydować się może w zasadzie tylko doświadczony przewodnik psów, który szybko znajdzie z ‘karelianem’ wspólny język. Wielu ludzi ceni go szczególnie za to właśnie, że nie jest to zwierzę podobne psychicznie do innych psów i nie nadaje się do pełnienia roli miłego, cieplutkiego psa rodzinnego. Nie jest posłuszny, i jeśli potrafi położyć się u stóp swego pana i nie odstępować go na krok, to znaczy, że przewodnik znalazł klucz do serca i umysłu karjalankarhukoiry: wiele ruchu, współpraca na polowaniu i serdeczne acz nie poufałe kontakty z człowiekiem. Takiemu przewodnikowi karelski pies na niedźwiedzie odda się bez reszty; ale tylko jemu jednemu.

Odporny na mróz
Karelski pies na niedźwiedzie to urodzony myśliwy, który zniesie na polowaniu zarówno deszcz, jak śnieg i trzaskający mróz. W okolicach kręgu polarnego temperatura potrafi spaść do minus 40 stopni., ale dla karelskiego psa na niedźwiedzie to fraszka. Z kolei w umiarkowanych temperaturach środkowej Europy psy te nie czują się najlepiej. Myśliwi twierdzą, że psy te nie wymagają nauki polowania – łowy mają we krwi. Fińscy łowcy są przekonani, że żaden pies nie ma tak wyczulonego na odwiatr zwierzyny węchu: zapach renifera karelskie psy na niedźwiedzie wyczuwają z 800 metrów, a są takie, które potrafią poczuć go na ponad póltora kilometra, i natychmiast podejmują pogoń, by dopaść ofiary, zatrzymać ja, osaczyć i donośnym szczekaniem oznajmić swój łup myśliwemu, który ma tylko przyjść i dokończyć dzieła.

Anioł i diabeł wcielony
Miłośnicy karelskiego psa na niedźwiedzie twierdzą, że jest to zarazem anioł i diabeł w psiej skórze. Godzinami potrafi spać zwinięty w kłębek, zapominając o bożym świecie. Na wystawie psów ‘karelian’ siedzi smętnie w swej klatce z opuszczonym ogonem i oklapniętymi uszami, sprawiając wrażenie niepozornego niewiniątka – nic dziwnego, że widzowie często są zawiedzeni widokiem ‘księcia Dalekiej Północy’, wyglądającego i zachowującego się jak niepozorny i przestraszony kundel. Ale niechaj zbliży się do jego klatki jakiś inny pies lub zbyt pewny siebie człowiek – karelian natychmiast startuje jak z procy, pełen wściekłości i z wyszczerzonymi kłami. Wtedy widać, że to groźny i zdecydowany pies…

Sympatyczny, ale niepohamowany
Karelski pies na niedźwiedzie jest bardzo dominujący wobec innych psów. W stosunku do ludzi bywa pogodny, i jeśli nie został wychowany na psa obrończego to wobec znanego sobie człowieka jest obojętnie łagodny. W stosunku do obcych reaguje zawsze gwałtownym szczekaniem, które może przerodzić się w prawdziwy atak. Psy te chętnie bawią się ze swym panem, jego rodziną czy zaprzyjaźnionymi ludźmi, ale są to zawsze zabawy ruchowe i podszyte agresją i dominacją. Problemem jest także pohamowanie niepowstrzymanego temperamentu karelskiego psa na niedźwiedzie. W zabawie pies ten potrafi wybić się z miejsca na wysokość prawie dwóch metrów, tak wiec można sobie wyobrazić, że przewrócenie wysokiego nawet mężczyzny przychodzi mu z łatwością, tak więc trzeba stale uważać…

Pies i dziecko
Jak wszystkie pewne siebie i samodzielne psy, tak i karelski pies na niedźwiedzie dość lubi dzieci, ale nie znaczy to, by można im było pozwolić za wszystkie zabawy z psem bez nadzoru dorosłych. ‘Karelian’ jest psem dość żywiołowym i dominującym, co sprawia, że stosunkowo łatwo przechodzi z zabawy w prawie poważny atak. Dorosły jest w stanie zorientować się w przemianie zachodzącej w psie, ale dziecko już raczej nie. Pies musi nauczyć się także granic bezpiecznej zabawy i rozróżniać między dorosłym a dzieckiem. Karelski pies na niedźwiedzie raczej nie nadaje się do domu z małymi dziećmi, choć może być doskonałym kumplem dla wysportowanego nastolatka.

Stale potrzebuje zajęcia
Karelski pies na niedźwiedzie jest psem dość pobudliwym i potrzebującym zajęcia. Rozładować swe napięcie może na różne sposoby – także dopuszczając się nieprzewidywalnych głupstw. A jeśli już coś zacznie, to nie ustanie, póki nie skończy: niezależnie od tego, czy będzie to wykopywanie roślin w ogródku, demontaż własnej budy czy podkopywanie się pod ogrodzeniem, by wydostać się z ogrodu… Pamiętajmy – silne poczucie wolności sprawia, że nasz pies będzie stale usiłował wydostać się z zamknięcia: podkopem czy przeskakując przez ogrodzenie. A skacze doskonale!

Idealny właściciel

* Przewodnik karelskiego psa na niedźwiedzie nie może być nowicjuszem w psich sprawach, wprost przeciwnie – musi mieć sporo doświadczenia, energii i cierpliwości. Zdaniem etologów karelski pies na niedźwiedzie zupełnie nie nadaje się na psa do towarzystwa.
* Szkolenie i wychowywanie małego karelskiego psa na niedźwiedzie trzeba rozpocząć bardzo stanowczo już w wieku dwóch-trzech miesięcy, a wtedy jest szansa, ze czegoś da się go nauczyć. Psy te są dość pojętne, ale na tyle samodzielne, ze nie maja potrzeby współpracowania z człowiekiem w czymkolwiek oprócz polowania. Szkolenie psa karelskiego wymaga mnóstwa cierpliwości i kamiennego spokoju – pies doskonale rozumiejąc nasze polecenia lekceważy je całkowicie, a na próby przymusu fizycznego reaguje zdecydowanym i pewnym atakiem, który albo przegra ( i po jakimś czasie spróbuje kolejny raz), albo wygra – i będzie zawsze trzymał człowieka w szachu błyskiem białych zębów… Na przemoc – jeśli nie będzie mógł odpowiedzieć również przemocą – zareaguje ucieczką i utrata jakichkolwiek chęci do współpracy z człowiekiem. Jedynym wyjściem jest łagodna presja połączona z zabawą.
* W żadnym wypadku nie można szczuć ‘kareliana’ na ludzi czy zwierzęta, jego ataki są nie do przewidzenia, a bardzo groźne.
* Właściciel karelskiego psa na niedźwiedzie powinien lubić ruch i częste kontakty z przyrodą. Na spacerach nie powinien jednak spuszczać swego pupila ze smyczy, bo jest to pies skłonny do bójek z innymi psami, których raczej nie toleruje.

Należy:
* Być twardym, konsekwentnym i stanowczym w kontaktach z psem.
* Nie szczędzić psu pochwał i pieszczot: to jedyny sposób, by je zaakceptował.
* Szkolić metoda kontrastową, z wykorzystaniem kar i nagród.
* Być bezwzględnie sprawiedliwym.
* Usiłować zrozumieć motywy i postępowanie psa.
* Zapewnić mu życie pełne ruchu i kontaktu z przyrodą.
* Zawsze uważać na to, co pies właśnie robi.

Nie wolno:
* Poddawać się i zaniedbywać wychowywania psa.
* Bić go.
* Wiązać go na łańcuchu
* Sprawiać, by wyrastał w atmosferze niepewności i napięcia.

ŻYCIE CODZIENNE

Absolutnie nie nadaje się do życia w mieście, ani nawet na skraju miasta. Jego nieposkromiony temperament wymaga wiele ruchu. Nie uznaje półśrodków ani kompromisów – wszystko co jego dotyczy musi być proste i jednoznaczne.

Co należy wiedzieć:
* Bywa nieposłuszny
* Zamknięty w czterech ścianach po prostu eksploduje
* Uwaga na meble – niszczy!
* Zawzięcie poluje na myszy i szczury
* Nie toleruje kotów ani innych zwierząt domowych
* Szczenięta wyglądają niczym słodkie niedźwiadki panda.
* Wymaga doświadczonego przewodnika.
* Niezależnie od pory roku może mieszkać w kojcu

Nie ma nawet co próbować trzymać karelskiego psa na niedźwiedzie w mieszkaniu czy nawet w domku na skraju miasta. By czuł się szczęśliwy, musi mieć dużo miejsca i wiele wybiegu po łąkach i lasach. Zamknięty i niewybiegany, czy po prostu nieszczęśliwy będzie niszczył wszystko, co wpadnie mu pod pysk.

Łajka, psia tragedia w kosmosie
Karelski pies na niedźwiedzie jest blisko spokrewniony z rosyjskimi łajkami myśliwskimi. W grudniu 1957 roku Rosjanie wystrzelili w kosmos sputnik z małą łajką (która też nosiła imię Łajka), by przeprowadzić doświadczenia z pobytem żywych organizmów w stanie nieważkości. Suczka nie przeżyła podróży, zresztą program badań nie zakładał sprowadzenia jej z powrotem na Ziemię. Można sobie wyobrazić, co czuł biedny pies, unieruchomiony, oplątany siecią czujników i skazany na śmierć z pragnienia i głodu…

Wyżywienie karelskiego psa na niedźwiedzie nie sprawia kłopotu, strawi prawie wszystko…

A może kastracja pomoże na ucieczki?
Kastracja psa-samca niewiele tu pomoże. Psy tej rasy są wyśmienitymi myśliwymi i mają wiele powodów, dla których uciekają z zamkniętego terenu innych niż zapach mieszkających w pobliżu suk w cieczce. Jedynym naprawdę skutecznym sposobem na powstrzymanie ucieczek jest nie tyle kastracja psa, co wybudowanie solidnego i odpornego na psie działania ogrodzenia wokół działki – choćby dwuipółmetrowego płotu na głębokiej betonowej podmurówce. To co prawda znacznie droższa metoda, ale jedyna skuteczna.

Warunki życia
Ten stworzony do szerokich przestrzeni i odporny na zimno cierpi zmuszony do życia w mieszkaniu czy nawet małym domku w mieście. Wystarczy obejrzeć sobie zdjęcia z Karelii, by wszystko zrozumieć bez słów… Niezbędna jest tu duża, ale solidnie ogrodzona działka (pamiętajmy o niewiarygodnej skoczności karelskich psów na niedźwiedzie!). Psy tej rasy uwielbiają wymykać się ze swego ogrodzonego rewiru i robią sobie długie, nawet kilkudziesięcio kilometrowe wycieczki. Najprostszym sposobem na wyjście jest podkop – psy te uwielbiają kopać doły, i można zapomnieć o wypielęgnowanym trawniku, jeśli w domu mieszka karelski pies na niedźwiedzie… Z braku reniferów czy niedźwiedzi, ‘karelian’ będzie polował na wszystko co żywe znajdzie się w jego ogrodzie – krety i szczury, ale także koty sąsiadów czy ptaki będą w prawdziwym niebezpieczeństwie, zwłaszcza że karelski pies na niedźwiedzie nie zna pardonu w polowaniu.

Żywienie
Ten dość pierwotny w obyczajach i pochodzeniu pies skruszy potężnymi szczękami wszystko, co tylko jego zdaniem nadaje się do jedzenia – nie należy mu jednak proponować kości. Najchętniej zje surowe mięso. Dwudziestokilogramowy karelski pies na niedźwiedzie wymaga dziennie około 300 gramów mięsa, 150 gramów gotowanych warzyw i około 150 gramów gotowanego ryżu lub makaronu. Do przygotowanego posiłku warto dodać łyżkę stołowa drożdży, tyle samo oleju słonecznikowego lub kukurydzianego i określoną przez lekarza weterynarii porcję preparatów mineralnych i witamin – dodatki te sprawią, że czarno-biała sierść kareliana będzie lśniła w słońcu zdrowym połyskiem. Psy te doskonale także karmić można gotową karmą, przy czym w czasie polowań lub zimą – jeśli pies stale mieszka na dworze – musi to być wysokoenergetyczna karma dla psów pracujących.

Zdrowie
Karelskie psy na niedźwiedzie mają doprawdy żelazne zdrowie i do weterynarza trafiają jedynie przy okazji dorocznych szczepień. Jedyne, na co naprawdę trzeba uważać to bójki z innymi psami. Jeśli dojdzie do zwarcia z psem podobnych rozmiarów i podobnej zawziętości, to bez chirurga się nie obejdzie.

Pielęgnacja
Czy możecie sobie państwo wyobrazić karelskiego psa na niedźwiedzie stojącego spokojnie na stole do trymowania? No właśnie. Pielęgnacja psów tej rasy ogranicza się do przeszczotkowania ich od czasu do czasu (zwłaszcza w okresie zmiany włosa) i przejrzenia całego ciała, czy nie trafił się gdzieś jakiś kleszcz. Co pewien czas trzeba także przejrzeć i ewentualnie przeczyścić uszy. Pamiętać jednak trzeba, ze karelski pies na niedźwiedzie niezbyt lubi wszelkie zabiegi pielęgnacyjne, i trzeba go do niech wdrażać od wczesnego szczenięctwa.

Czy to prawda, że…
…do dziś zdarza się mu polować na niedźwiedzie?

Prawda. W niektórych regionach Finlandii organizowane są takie łowy, a na terenach północnej Syberii są one nadal na porządku dziennym.

…jego charakter w dużym stopniu zależy od charakteru właściciela?
Prawda. Jest to wprawdzie rasa dość nieposłuszna i samowolna, ale odpowiedni przewodnik może dużym nakładem sił osiągnąć posłuszeństwo nawet u ‘kareliana’.

…suki tej rasy rodzą liczne mioty?
Nieprawda. Przeciętna liczebność miotu u tej rasy to pięć szczeniąt.

…latem cierpi w upale?
Nieprawda. Co prawda psy te zdecydowanie wola temperatury niższe, chętnie ujemne, ale dzięki swemu wyśmienitemu zdrowiu zniosą i letnie upały. Ale naprawdę rozkwitną zimą!

Copyright for photo (c) by PhotoImageBank.com< /em>

ZOBACZ TEŻ

esej

Dodaj komentarz