Pochodzenie psa w pigułce

Bardzo długa historia…
Czy to pudel, czy bernardyn, pekińczyk czy rottweiler, krótkowłosy czy z długa sierścią, cały biały czy wprost przeciwnie, w barwne łaty, duży czy mały – wszystkie nasze psy wywodzą się od jednego dzikiego zwierzęcia, dokładniej – od wilka. Trudno w to uwierzyć, ale takie jest zdanie naukowców. Kiedy jednak doszło do tej metamorfozy, od kiedy możemy mówić o powstaniu psa – tego na dobrą sprawę nie sposób ustalić.
Historię naszych psów można prześledzić aż do rodziny miocidów (Miacidae). Z niej wywodzą się wszystkie obecnie żyjące drapieżniki lądowe. Miacidae to rodzina niedużych, rozmiarów od łasicy do wilka, mięsożerców, żyjących w lasach całej kuli ziemskiej przed około 60 do 35 milionów lat temu. Prawdopodobnie przewędrowały one z terenów dzisiejszej Ameryki Północnej do Azji i Europy w czasach, kiedy wedle wszelkiego prawdopodobieństwa stanowiły one jeszcze jeden kontynent. Do żyjących dziś potomków miocidów należą miedzy innymi rodziny kotów, niedźwiedzi, hien i rzecz jasna także psy, a właściwie rzecz nazywając – rodzina psowatych, po łacinie zwanych Canidae.

* Przodkiem wszystkich psów jest wilk (choć pewno lepiej byłoby mówić że raczej pra-wilk)
* Nie sposób powiedzieć, gdzie przebiegała granica między dzikim wilkiem a udomowionym psem
* Z pewnością znano już psy na 18.000 lat przed naszą erą.
* Pies zatem jest najstarszym zwierzęciem domowym.
* Wilki zostały prawdopodobnie udomowione niezależnie od siebie w różnych regionach świata.

Rodzina psowatych
Rodzina ta składa się z licznych rozmaitych rodzajów zwierząt, wśród których mamy choćby i rodzaj lisów (Vulpes) i rodzaj psów (Canis). Każdy rodzaj składa się z różnych gatunków: do gatunków psów zaliczane są na przykład szakale, takie jak szakal złocisty (Canis aureus), ale także kojoty czyli wilki preriowe (Canis latrans) i przede wszystkim praojciec naszych psów domowych, wilk (Canis lupus). Często jeszcze dzieli się gatunki na podgatunki – i tak wilk to i nieduże Canis lupus pallipes i Canis lupus arabs, ważące około 20 kilogramów, jak i ich większy brat Canis lupus lupus – wilk europejski, ważący do 60 kilogramów.

Wilczy przodek
Jeszcze nie tak dawno temu nie twierdzono, ze wszystkie psy pochodzą od wilka, lecz wysuwano rozmaite hipotezy, wśród których dość popularna była teoria ‘cocktailu’ wielu gatunków, jakie przyczynić się miały do powstania psa domowego – obok wilka miały być to i kojoty, i przede wszystkim szakale. Dziś jednak wiadomo już z całą pewnością, że wilki są dość zróżnicowane nie tylko pod względem wielkości, ale także i pod względem innych cech, takich jak wygląd, budowa ciała, maść i długość włosa. Duże zróżnicowanie występuje także w obrębie jednego podgatunku, czy nawet odmiany. Naukowcy stwierdzili także, ze wilki wyjątkowo łatwo dostosowują się do nowych warunków otoczenia, co oznacza także, że ich wygląd zewnętrzny i niektóre cechy budowy (np. długość kończyn) potrafi zmieniać się w zależności od otoczenia w ciągu raptem kilku pokoleń. Jeśli wziąć pod uwagę, jak zróżnicowane i zmienne potrafią być wilki, to mniej nas będzie dziwić, że wszystkie, tak przecież różnorodne rasy psów, daje się wyprowadzić od jednego wspólnego przodka. Wyniki badań naukowców zajmujących się badaniem zachowań zwierząt oraz wykopaliska archeologiczne potwierdzają bez najmniejszych wątpliwości: na początku był wilk!

Dingo
Australijskie dingo nie są oddzielnym gatunkiem psowatych, a ponownie zdziczałymi potomkami psów domowych, które przybyły na ten kontynent wraz z jego dzisiejszymi mieszkańcami. Ponieważ żyją one w stadach w oddali od ludzkich siedzib, przez dłuższy czas uważano je za zwierzęta dzikie. Prześladowane przez białych osadników i często krzyżujące się z włóczącymi się psami domowymi psy dingo są dziś w swej pierwotnej postaci bardzo rzadkie (jeśli jeszcze w ogóle istnieją). Pozostaje tylko mieć nadzieję, że zwierzęta te nie wyginą bez reszty.

Domestyfikacja
Słowo to w najprostszym sensie oznacza przejście zwierzęcia ze stanu dzikości do stanu zwierząt domowych, udomowienie. W stosunku do psów proces ten najprawdopodobniej rozpoczął się w początkach epoki kamienia łupanego – przypuszcza się, że młode wilczęta zostały wyniesione z gniazda i wychowane przez człowieka. Ponieważ z biegiem lat drogą najpierw przypadkowych, a potem celowych krzyżówek utrwalano w psach mutacje poszczególnych cech przydatnych człowiekowi, to wkrótce doszło do ustabilizowania się i wydzielenia odrębnego gatunku – psa domowego.

Dodaj komentarz