Kastracja i sterylizacja

Kastracja i sterylizacja

*** W interesie naszych czworonożnych przyjaciół powinniśmy kontrolować ich rozmnażanie się. Kastracja w zasadzie nie wpływa na normalne zachowania i tryb życia psa, jest jednak nieodwracalna. ***

* Nie powinno się rozmnażać psów bez kontroli
* Co roku porzucanych jest wiele niechcianych psów
* Zabieg chirurgiczny jest pewniejszy niż inne metody kontroli urodzeń
* Kastracja jest zabiegiem nieodwracalnym
* Coraz więcej psów poddawanych jest kastracji
* Niepożądanym efektem ubocznym bywa przyrost wagi ciała
* Nie należy unikać kastracji, kierując się fałszywie rozumianym współczuciem

Jest kilka metod sterylizacji
Kastracja suki (chętniej mówi się tu o sterylizacji) może być przeprowadzona na jeden z dwóch sposobów: lekarz weterynarii może albo usunąć suce jajniki (zabieg nazywany fachowo ovarektomią), albo cała macice wraz z jajnikami (ovariohysterektomia). U psów zabieg sterylizacji przeprowadzany jest zazwyczaj poprzez usuniecie jąder.
Istnieje także możliwość tzw. sterylizacji łagodnej, polegającej na przecięciu lub zaślepieniu (podwiązaniu) nasieniowodów u psa lub jajowodów u suk, w praktyce jednak zabieg taki przeprowadzany jest niezmiernie rzadko. Przy rozważaniu możliwości sterylizacji psa trzeba koniecznie zasięgnąć porady lekarza weterynarii co do rodzaju, przebiegu i ewentualnych następstw ubocznych zabiegu.

Usuniecie jajników
Usunięcie jajników (ovarektomia) przeprowadzane jest zazwyczaj u młodych suk. Jest to dość radykalny zabieg, który zaburza całą równowagę hormonalno-seksualną zwierzęcia: suka co prawda nie ma menstruacji, ale miewa dość silnie wyrażoną cieczkę, miewa skłonność do urojonych ciąży, a jej gruczoły mleczne mogą produkować mleko. Operacja sama nie jest zbyt skomplikowana ani ciężka i zazwyczaj po kilku godzinach po zabiegu suka już jest zupełnie sprawna. Niepożądane skutki uboczne, takie jak nadmierny przyrost wagi czy przejściowe rozchwianie emocjonalne daje się opanować za pomocą lekarstw, a później odpowiedniej diety i dużej ilości ruchu. Niestety, dość często zdarza się zbieranie się płynu w pozostawionej macicy, który trzeba usuwać.

Usuniecie macicy i jajników
Usuniecie jajników i macicy (ovariohysterektomia) jest najczęściej stosowaną przez lekarzy weterynarii metodą sterylizacji suk. Jest to już poważny zabieg chirurgiczny. Podobnie jak przy usunięciu jajników pojawić się mogą niepożądane efekty uboczne, takie jak przyrost wagi lub tzw. moczówka prosta, objawiająca się mimowolnym nie trzymaniem moczu, jest to jednak rzadki wypadek, dający się dość prosto kontrolować podawaniem leków.

Usuniecie jąder
Psy najczęściej kastrowane są przez operacyjne usuniecie jąder. W jądrach produkowane jest nie tylko nasienie (sperma) ale także jądra odpowiedzialne są za produkcję męskiego hormonu płciowego – testosteronu. Ponieważ hormon ten wpływa nie tylko na aktywność seksualną psa, ale też na wiele jego zachowań poza seksualnych a także na przemianę materii., przeto zachowania psów kastrowanych częściej podlegają zmianom po zabiegu niż zachowania suk. Samce kastrowane są z reguły spokojniejsze, mniej pewne siebie , łagodniejsze – potrafią zrobić się tchórzliwsze i nie zawsze już podnoszą nogę podczas oddawania moczu. Psy-samce częściej niż suki tyją po kastracji i wymagają przez to większej porcji ruchu i lekkiego obcięcia porcji. Częstym błędem właściciela jest ‘wynagradzanie psu’ jego nowej sytuacji przez podawanie mu smakołyków, co jeszcze bardziej napędza przyrost masy. Niektórzy weterynarze, zwłaszcza opiekujący się dużymi stadami zwierząt, nie popierają kastracji, uznając, że związany z nią spadek psa w hierarchii sfory bywa zbyt dużym szokiem dla zwierzęcia – pies po kastracji bywa nieakceptowany przez resztę sfory, co może być kłopotliwe w przypadku trzymania kilku zwierząt razem w kojcu.

Kastracja jako terapia
Podstawowym zadaniem kastracji jest uniemożliwienie psu czy suce rozmnażania się. Zdarzają się jednak wypadki, w których kastracja przeprowadzana jest jako środek leczniczy lub wspomagający leczenie schorzeń, zagrażających życiu czy zdrowiu psa. Najczęstsze wskazania w tym wypadku to nowotwory gruczołów mlekowych lub organów rodnych. Często – zwłaszcza w Stanach zjednoczonych – kastracja traktowana jest jako środek wspomagający leczenie zaburzeń zachowania psów, takich jak ponadprzeciętna agresywność, stany ustawicznego pobudzenia czy nieopanowana chęć do włóczęgostwa.

Czy należy kastrować psa, który stale ucieka?
Dla notorycznego uciekiniera kastracja nie jest może najlepszą metodą, zwłaszcza że akurat w przypadku skłonności do włóczęgostwa jej skuteczność jest niewielka. Psy uciekające z domu i wyruszające na samodzielne wędrówki rzadko czynią tak jedynie z powodu cieczek i zbyt piene by prawdziwe było, by można oduczyć je tego za pomocą jednego prostego cięcia… Psy podejmujące ucieczki z reguły wcale nie gonią za sukami, a po prostu nudzą się niezmiernie i wszystko poza kojcem wydaje im się atrakcyjniejsze niż w kojcu. Lepszym rozwiązaniem niż kastracja jest uprzyjemnienie psu życia i pokazanie mu, ze i w domu może być atrakcyjnie i przyjemnie. Psy ‘rozwłóczone’ rzadko dają się oduczyć nawyku ucieczek, a kastracja ma im je po prostu utrudnić, przez ograniczenie sprawności fizycznej i zwiększenie zagrożenia ze strony innych psów poza kojcem.